Khóa vi sai là gì? Cấu tạo, nguyên lý và ưu nhược điểm

Không bộ phận nào có thể thay thế được vai trò của khóa vi sai. Nếu không có chi tiết này xe của bạn sẽ không thể di chuyển một cách an toàn và ổn định. Vậy bạn có biết khóa vi sai là gì không? Đừng quên đọc bài viết sau đây của suaxenang.com nếu muốn hiểu thêm về bộ phận này.

Khóa vi sai là gì? Công dụng của khóa vi sai trên xe ô tô

Tên tiếng anh của bo vi sai là Differential, thuật ngữ này dùng để nhắc đến bộ phận truyền năng lượng từ hộp số sang các bánh xe của ô tô. Đây là bộ phận đóng vai trò vô cùng quan trọng đối với sự hoạt động của xế cưng.

Khóa vi sai bao gồm nhiều bánh răng trên trục nối giữa 2 bánh xe. Sau khi nhận được mô men xoắn của trục truyền động, bộ phận này sẽ phân bổ lực cho từng bánh xe. Do đó, mỗi bánh xe sẽ có vận tốc không giống nhau.

Bộ phận khóa vi sai giúp điều khiển và tác động lên 4 bánh xe để chúng di chuyển với nhiều tốc độ khác nhau từ đó tạo nên sự cân bằng. Đặc biệt là khi xe thực hiện các tình huống vào cua hoặc tăng tốc. Nếu không có khóa vi sai thì xe sẽ không thể thực hiện được điều này. 

Bộ phận khóa vi sai giúp điều khiển và tác động lên 4 bánh xe để chúng di chuyển với nhiều tốc độ khác nhau
Bộ phận khóa vi sai giúp điều khiển và tác động lên 4 bánh xe để chúng di chuyển với nhiều tốc độ khác nhau

Cấu tạo của khóa vi sai trên ô tô

Cấu tạo bộ vi sai bao gồm các bộ phận như sau:

  • Bánh răng hành tinh
  • Vỏ vi sai
  • Bộ ly hợp đĩa
  • Bánh răng bán trục
  • Lò xo nén
  • Các tai khóa đĩa thép với vỏ vi sai
  • Bánh răng bán trục lắp đặt ăn khớp với đĩa ma sát

Bộ vi sai có hình dáng là 1 ụ tròn có vị trí chính giữa cầu sau. Khi nhìn vào hình ảnh mặt cắt bên trong của vi sai là vị trí các răng cưa. Bánh răng nằm ở cuối trực truyền động dùng để quay bánh răng nhằm truyền lực cho tổ hợp bánh răng quay, bánh răng vi sai. Từ đó giúp mỗi bánh xe có tốc độ quay khác nhau.

Tỷ số giữa bánh răng chủ động và vành răng gọi là tỷ lệ bánh răng truyền của tỷ số truyền động cuối cùng hoặc cầu sau. Hãng sản xuất sẽ tùy chỉnh tỷ số này dựa vào mục đích sử dụng cũng như loại xe khác nhau.

>> Xem thêm: Tìm hiểu về tỉ số nén là gì?

Cơ cấu vi sai gồm nhiều bộ phận và có hình dáng là 1 ụ tròn có vị trí chính giữa cầu sau
Cơ cấu vi sai gồm nhiều bộ phận và có hình dáng là 1 ụ tròn có vị trí chính giữa cầu sau

Nguyên lý hoạt động của khóa vi sai

Mỗi bộ vi sau mở sẽ bao gồm 2 bánh răng hành tinh, 1 bánh răng quả dứa, 2 bánh răng mặt trời, 1 bánh răng to bao ngoài. Những bộ phận này được gắn vào trục các đăng để nhận được chuyển động đi ra từ hộp số là bánh răng quả dứa. Lúc này, bánh răng được quay trên trục bánh xe là loại bánh răng bao ngoài có hình dạng to nhất.

Bánh răng này sẽ được gắn cố định cùng với trục của hai bánh răng hành tinh. Bên cạnh đó, 2 bánh răng mặt trời chính là bánh răng gắn liền cùng với 2 bán trục của ô tô. Một trong số đó sẽ được dẫn đến 1 bánh xe, nếu xe chạy với đường thẳng thì 2 bánh xe sẽ chịu lực cản đều nhau.

Khi xe chạy trên đoạn cua hoặc đường cong thì lực cảm sẽ tác động lên bánh xe bên ngoài ít hơn bên trọng. Điều này khiến bánh xe bên ngoài quay nhanh hơn, đồng thời bánh xe bên trong sẽ có tốc độ chậm lại. 

Nếu xe thực hiện việc cua sang bên phải thì bánh răng mặt trời bên này sẽ lập tức quay chậm hơn bánh ở phía bên trái. Theo đó, 2 bánh răng mặt trời sẽ quay với tốc độ khác nhau khiến bánh răng hành tinh xoay.

Nếu xe thực hiện việc cua sang bên phải thì bánh răng mặt trời bên này sẽ lập tức quay chậm hơn bánh ở phía bên trái
Nếu xe thực hiện việc cua sang bên phải thì bánh răng mặt trời bên này sẽ lập tức quay chậm hơn bánh ở phía bên trái

Ưu nhược điểm của khóa vi sai

Muốn tìm hiểu khóa vi sai là gì bạn nên tham khảo chi tiết về ưu nhược điểm của bộ phận này, cụ thể như sau:

Ưu điểm

Nhờ việc trang bị khóa vi sai mà xe ô tô di chuyển một cách cân bằng và ổn định hơn. Không những thế, bộ phận này còn giúp hạn chế tình trạng bánh xe ô tô bị trượt khi di chuyển trên vũng lầy.

Bởi vì bộ vi sai sẽ giúp ô tô của bạn tăng cường độ bám trên đường giúp việc vượt qua chướng ngại vật dễ dàng hơn. Nếu không có bộ phận này bánh xe sẽ không thể nào di chuyển được, đặc biệt là khi đi vào khúc cua. Lúc này nhờ có khóa vi sai mà xe sẽ chạy từ từ trên cùng bánh quay tự do trên con lăn.

Nhờ việc trang bị khóa vi sai mà xe ô tô di chuyển một cách cân bằng và ổn định hơn
Nhờ việc trang bị khóa vi sai mà xe ô tô di chuyển một cách cân bằng và ổn định hơn

Nhược điểm

Tiếng ồn chính là nhược điểm lớn nhất của khóa vi sai. Thậm chí nhiều loại còn có thể gây nên những tiếng ồn rất to khi động cơ hoạt động. Bạn sẽ cảm nhận điều này rõ nhất khi thực hiện cua, ngoài ra, một số loại khác sẽ gây nên tiếng kêu khi khóa và mở.

Bên cạnh đó, nhiều nhà nghiên cứu còn cho biết khóa vi sai là một trong các tác nhân chủ yếu gây nên tình trạng lốp bị mòn bởi bộ phận này hoạt động không nhẹ nhàng. Ngoài ra, khi đặt khóa vi sai ở cầu xe ô tô đằng trước chính là nguyên nhân khiến xe khó điều khiển và kém mượt mà khi di chuyển hơn.

Các loại vi sai cơ bản nào hiện nay

Trên thị trường hiện nay đang phổ biến 2 loại khóa vi sai cơ bản đó là: vi sai khóa và vi sai mở. Mỗi loại đều sở hữu cho mình những ưu nhược điểm riêng nhưng nhìn chung đều có chất lượng tốt. Dưới đây là thông tin chi tiết về 2 loại khóa vi sai này:

Vi sai khóa (Lock Differential): Đây là loại khóa vi sai được sử dụng nếu cần lực kéo. Loại khóa này sẽ mang lại cho xe khả năng khóa trục để giúp bánh xe được tăng sức mạnh. Tuy vậy, nhiều người cảm thấy việc sử dụng loại khóa này hơi rườm rà do phải mở khóa vi sai khi vào cua. Vi sai khóa thường được trang bị trên các dòng xe off-road.

Khóa vi sai mở (Open Differential): Loại khóa vi sai mở này được đánh giá cao bởi giá thành thấp và có độ bền cao. Tuy nhiên, vi sai mở lại có nhược điểm là các bánh xe không được phân bổ đều mô men xoắn. Điều này dẫn đến tình trạng khi chạy trên đường trơn thì xe bị trượt bánh.

Mỗi loại bộ vi sai đều sở hữu cho mình những ưu nhược điểm riêng nhưng nhìn chung đều có chất lượng tốt
Mỗi loại bộ vi sai đều sở hữu cho mình những ưu nhược điểm riêng nhưng nhìn chung đều có chất lượng tốt

Lời kết về khóa vi sai

Mong rằng bạn đã biết khóa vi sai là gì thông qua bài viết trên của suaxenang.com. Có thể nói đây là bộ phận không thể thiếu trong mỗi chiếc ô tô, chính nó đã khiến chiếc xe của bạn hoạt động một cách mượt mà và trơn tru hơn khi đi trên đoạn đường lầy và khúc cua.

Công ty Xe Nâng Asa chuyên cung cấp các dịch vụ về mua bán, cho thuê xe nâng hàng, sửa chữa xe nâng các hãng trên thị trường hiện nay. Ngoài ra chúng tôi còn cung cấp dịch vụ sửa xe nâng tại Bình Dương với giá rẻ và nhanh nhất.

Nếu các bạn đang có nhu cầu về xe nâng hàng, hãy liên hệ ngay với Công Ty Asa của chúng tôi để được giá ưu đãi và tư vấn rõ chi tiết hơn.